Κατσένιος Νίκος (Από www.agronews.gr)
Το ενδιαφέρον αγροτών και όχι μόνο φαίνεται πως κεντρίζει το ιπποφαές. Μια πολλά υποσχόμενη καλλιέργεια, που υπόσχεται υψηλά κέρδη δελεάζει πολλούς παραγωγούς που το βλέπουν ως μια προσοδοφόρα εναλλακτική επένδυση.
Το ιπποφαές είναι ένα σκληρό και ανθεκτικό φυτό που μπορεί να αναπτυχθεί σε κάθε έδαφος και κλίμα.
Βέβαια, εκτός από τη ραγδαία εξέλιξη που πραγματοποιείται στη χώρα μας, δεν είναι λίγοι αυτοί που παρουσιάζουν και μια σχετική επιφυλακτικότητα απέναντι σε κάθε νέα καλλιέργεια.
Σύμφωνα με παραγωγούς και γεωπόνους, η καλλιέργεια έχει πραγματοποιήσει σημαντικά βήματα εξάπλωσης, αφού υπολογίζεται πως σήμερα σε όλη τη χώρα υπάρχουν 80.000 - 100.000 φυτά και προβλέπονται άλλα τόσα μέσα στην επόμενη χρονιά. Το ιπποφαές είναι ένα σκληρό και ανθεκτικό φυτό που μπορεί να αναπτυχθεί σε κάθε έδαφος και κλίμα, ωστόσο τα αγαπημένα του εδάφη είναι τα ελαφριά προς μέσης σύστασης, που περιέχουν και κάποια ποσότητα άμμου.
Δεδομένου ότι το ιπποφαές είναι μια νέα καινοτόμος καλλιέργεια, οι παραγωγοί καλό θα είναι να είναι κάπως συγκρατημένοι όσον αφορά τον αριθμό των στρεμμάτων. Τα πρώτα δείγματα είναι ενθαρρυντικά, καθώς αναμένεται η καλλιέργεια να αναβιώσει τη χρυσή εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Άλλωστε, η αγορά δικαιώνει τους παραγωγούς, αφού το ιπποφαές θεωρείται μια δυναμικά αναπτυσσόμενη καλλιέργεια, που απαιτεί ελάχιστες φροντίδες, ενώ δίνει υψηλό εισόδημα στον παραγωγό που μπορεί να εκμεταλλευτεί τόσο τον νωπό καρπό όσο και τα αποξηραμένα φύλλα.
Συμπεριλαμβάνεται στην κατηγορία των υπερτροφών και σημειώνει αισθητά αυξημένη ζήτηση τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας. Διατίθεται από φαρμακευτικές εταιρείες ως συμπλήρωμα διατροφής σε μορφή κάψουλας (το μπουκαλάκι με τις 50 κάψουλες των 0,33 γρ. έκαστη κοστίζει περί τα 22 ευρώ) ή ελαίου. Αυτό αυξάνει αισθητά και το ενδιαφέρον των Ελλήνων αγροτών, για μια καλλιέργεια που έχει πολλά περιθώρια να αναπτυχθεί. Χαρακτηριστικό είναι ότι Ρώσοι και Κινέζοι επιστήμονες το τοποθετούν στην πρώτη δεκάδα των πιο ισχυρών θεραπευτικών φυτών στον κόσμο. Όπως υποστηρίζουν, το ιπποφαές περιέχει περισσότερη βιταμίνη C από τη φράουλα, το ακτινίδιο, το πορτοκάλι, την ντομάτα, το καρότο και τον κράταιγο.
Που καλλιεργείται
Για την ώρα, στη χώρα μας καλλιεργούνται μόλις 800-1.000 στρέμματα, σε Κοζάνη, Πέλλα, Κρήτη και Φθιώτιδα, πιλοτικά 1 στρέμμα στην Εύβοια.
Στο στρέμμα φυτεύονται περί τα 160 φυτά, τα οποία αποδίδουν από 1.200 ως και 2.500 κιλά νωπό καρπό το στρέμμα. Το ετήσιο κόστος της καλλιέργειας (λίπανση, άρδευση, εργατικά) ανέρχεται περίπου στα 800-900 ευρώ το στρέμμα.
Δεδομένου ότι η πώληση του νωπού προϊόντος κυμαίνεται από 1,5 ως και 2,70 ευρώ το κιλό, το ιπποφαές αποτελεί μια καλλιέργεια, που ακόμα και μια κακή χρονιά, δίνει καθαρό εισόδημα στον παραγωγό πάνω από 2.000 ευρώ το στρέμμα. Να σημειωθεί ότι εκτός από το νωπό καρπό, πωλούνται και τα φύλλα από 4 ως και 12 ευρώ το κιλό (δίνει περί τα 150 κιλά το στρέμμα αποξηραμένα φύλλα).
Η καλλιέργειά του δεν είναι απαιτητική και τα κέρδη από την πώληση της παραγωγής είναι πολλαπλάσια έναντι άλλων συμβατικών καλλιεργειών. Παρά, ωστόσο, τις τεράστιες δυνατότητες ανάπτυξης του ιπποφαούς στην Ελλάδα, όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, η καλλιέργειά του θα πρέπει να γίνει ορθολογικά και με επιστημονικό τρόπο, για να έχει τα επιθυμητά αποτελέσματα.
Το κόστος παραγωγής αφορά κυρίως την αγορά των φυταρίων. Οι πρώτοι που κάνουν εμπορία φυτών είναι δύο γεωπόνοι, ο Σπύρος Μπίπος και ο Κασσανδρός Γάτσιος, ενώ ακολούθησε και ο Συνεταιρισμός Μέγας Αλέξανδρος στη Σκύδρα Πέλλας, με τιμές περί τα 5 ευρώ το φυτό. Τα φυτώρια Κωνσταντινίδη πωλούν τα γυμνόριζα φυτά 2,5 ευρώ και υα γλαστρομένα 4 ευρώ.
Στην Πέλλα, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ομάδας του συνεταιρισμού Μέγας Αλέξανδρος, Νίκο Μεσελίδη, στοχεύουν στην καλλιέργεια 1.500-2.000 στρεμμάτων, μέχρι το τέλος έτους, με συμβολαιακή γεωργία.
Στην Κομοτηνή, μέχρι το Μάιο πρόκειται να καλλιεργηθούν πιλοτικά 6 στρέμματα, ενώ στόχος είναι τα 800 στρέμματα, η παραγωγή των οποίων θα διατεθεί σε γερμανική εταιρεία, λέει ο γεωπόνος Σοφοκλής Παππουής.
Στην Κρήτη, Ομάδα Παραγωγών καλλιεργεί περί τα 50 στρέμματα στην Ιεράπετρα, ενώ στη Φθιώτιδα, τα 200 στρέμματα ιπποφαούς αναμένεται να διπλασιαστούν εντός του επόμενου έτους.
Στα 800 ευρώ το στρέμμα το κόστος
Το κόστος προετοιμασίας και εγκαταστάσεων για την καλλιέργεια ιπποφαούς κάθε άλλο παρά απαγορευτικό μοιάζει να είναι. Σύμφωνα με τον έμπειρο γεωπόνο Σοφοκλή Παπουή από τη Ροδόπη, που ασχολείται συστηματικά με την ενημέρωση της καλλιέργειας ιπποφαούς, «με τρέχουσες τιμές το αρχικό κόστος ανά στρέμμα ανέρχεται σε περίπου 800 ευρώ τον πρώτο χρόνο, με τα κόστη να περιορίζονται σημαντικά στη διάρκεια των επόμενων ετών».
Υπολογίζεται ότι το εισόδημα που μπορούν να πετύχουν οι παραγωγοί του ιπποφαούς σε περίπτωση που οι καρποί του διατίθενται ως νωποί καρποί είναι περίπου 2.000 ευρώ ανά στρέμμα.
Όπως χαρακτηριστικά μας επισημαίνει ο Σοφοκλής Παπουής «απαλλάσσει τον αγρότη από τη λογική των επιδοτήσεων και τον βάζει στην ανταγωνιστική, παραγωγική και ποιοτική γεωργία, εξασφαλίζοντάς του ένα πολύ καλό εισόδημα». Καλλιεργείται γραμμικά με μια πυκνότητα 160 δενδρυλλίων ανά στρέμμα, εκ των οποίων 150 είναι θηλυκά και 10 αρσενικά.
Το ιπποφαές ευδοκιμεί και καλλιεργείται στην Ευρώπη και την Ασία. Η καλλιέργειά του σήμερα είναι αναπτυγμένη στη Ρωσία και την Κίνα (συνολικά 13 εκατ. στρέμματα, 3 εκατ. στρέμματα καλλιεργήσιμα και τα υπόλοιπα σε άγρια μορφή), καθώς και στην Ευρώπη, όπου όμως παρατηρούνται σημαντικά ελλείμματα.
Οι κινήσεις για μεγαλύτερη απόδοση
Σύμφωνα με τους γνώστες του προϊόντος, το καλύτερο μοντέλο παραγωγής, μεταποίησης και εμπορίας για το ιπποφαές είναι εκείνο της Ομάδας Παραγωγών. Τα μέλη της ομάδας θα καλλιεργούν το ιπποφαές, το οποίο θα το παραδίδουν στην ομάδα η οποία θα συγκεντρώνει την παραγωγή και θα προβαίνει στην πρώτη μεταποίηση των καρπών του παράγοντας, χυμούς, έλαια, στερεά υπόλοιπα μεταποίησης, αλλά και αξιοποιώντας τα φύλλα ως αφεψήματα. Επίσης η ομάδα θα ερευνά τις αγορές και θα τροφοδοτεί με τα προϊόντα της πρώτης μεταποίησης διάφορες εταιρείες (φαρμακευτικές, καλλυντικών, λειτουργικών τροφίμων, βιομηχανίες χυμών, αρτοσκευασμάτων κ.λπ.) του εσωτερικού και του εξωτερικού, οι οποίες θα προβαίνουν στην τελική μεταποίηση, εξασφαλίζοντας τις υψηλότερες δυνατές τιμές προς όφελος των παραγωγών.
Προσαρμόζεται καλά σε αντίξοες καιρικές συνθήκες αλλά και άγονα εδάφη
Το ιπποφαές είναι είδος που προσαρμόζεται καλά στις αντιξοότητες του κλίματος. Το φυτό αυτό μπορεί να ανεχθεί θερμοκρασίες που κυμαίνονται από -43 μέχρι +42 βαθμούς Κελσίου, ενώ από την άποψη των βροχοπτώσεων μπορεί να καλλιεργηθεί σε περιοχές που έχουν πάνω από 400 mm βροχής. Στη φύση απαντάται σε περιοχές που δέχονται ύψος βροχής από 50 mm μέχρι 1.300 mm. Δηλαδή από την άποψη του κλίματος η περιοχή της Κοζάνης αλλά και όλης της Δυτικής Μακεδονίας είναι κατάλληλη για την καλλιέργειά του. Το ιπποφαές είναι φυτό που προσαρμόζεται σε μεγάλη ποικιλία εδαφών και μπορεί να αναπτυχθεί σε γόνιμα ή λιγότερο γόνιμα, ακόμη δε και σε οριακά και άγονα εδάφη, όπως είναι τα χαλικώδη ή τα αμμώδη εδάφη και με υψηλή αλατότητα, που είναι φτωχά σε θρεπτικές ουσίες και τα οποία έχουν μικρή δυνατότητα συγκράτησης του ύδατος.
Πού χρησιμοποιούνται οι καρποί του
Αν και η γεύση των καρπών του μοιάζει με εκείνη του ανανά, για πολλούς η κατανάλωσή τους σε νωπή κατάσταση δεν είναι ευχάριστη, επειδή έχουν αρκετά όξινη γεύση, και γι' αυτό χρησιμοποιούνται για την παρασκευή χυμού - άλλωστε οι Κινέζοι τον χρησιμοποιούν στη διατροφή των αθλητών τους στους Ολυμπιακούς Αγώνες ως ενισχυτικό του οργανισμού.
Ο χυμός του επίσης χρησιμοποιείται σε μείγματα χυμών με άλλους καρπούς, ενώ οι καρποί του αξιοποιούνται σε μαρμελάδες, σε παγωτά, σε γιαούρτια, σε γλυκά, σε σάλτσες και σε λικέρ που έχουν εξαιρετική γεύση. Επίσης οι καρποί του χρησιμοποιούνται για την παρασκευή των λεγόμενων «λειτουργικών τροφίμων», δηλαδή των τροφίμων εκείνων που πέραν της αξίας τους ως τέτοιων έχουν και ιδιαίτερα υψηλές συγκεντρώσεις σε ορισμένες ουσίες που είναι σημαντικές στην αντιμετώπιση ή την πρόληψη ορισμένων ασθενειών. Οι τιμές στην αγορά είναι πολύ υψηλές (τιμή ελαίου 150 ευρώ το λίτρο, τιμή χυμού 57 ευρώ το λίτρο κ.λπ.).
Βρείτε
εδώ όσα περισσότερα σας ενδιαφέρουν για ΤΟ ΙΠΠΟΦΑΕΣ
